Nhiệt miệng là gì ? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Nhiệt miệng (loét miệng) là tình trạng rộp miệng phổ biến, bất cứ ai cũng từng bị qua ít nhất một lần trong đời. Đa số vết nhiệt (loét) miệng sẽ tự khỏi sau vài ngày. Tuy không nguy hiểm nhưng bệnh này gây cho người bệnh không ít khó chịu, đặc biệt trong việc ăn uống. Nếu tình trạng diễn ra trong thời gian dài không khỏi hoặc thường xuyên mắc phải thì cần đi khám ngày để tìm ra nguyên nhân chính xác. Vậy thực chất Nhiệt miệng là gì ? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị như thế nào ? Hãy cùng tìm hiểu trong bài viết sau đây các bạn nhé!

Nhiệt miệng là gì ?

Nhiệt miệng (loét miệng) là những vết loét nhỏ, nông, xuất hiện ở niêm mạc miệng như môi, bên trong má, nướu, tên gọi khoa học là aphthous ulcer. Ban đầu các vết nhiệt miệng có máu trắng, sau đó chuyển sang màu vàng, viền xung quanh là màu đỏ, chúng có dạng hình tròn hoặc oval.

Nhiệt miệng là gì, nguyên nhân triệu chứng cách điều trị nhiệt miệng
Nhiệt miệng (loét miệng) là tình trạng rộp miệng phổ biến, xuất hiện ở niêm mạc miệng

Các vết loét, nhiệt miệng thường có kích thước nhỏ (dưới 10mm) và gây đau nhức, khiến người bệnh không thể ăn hay nói chuyện một cách thoải mái.

Loét nhiệt miệng thường có 2 loại :

  • Vết loét nhẹ: Chúng xuất hiện 3 – 4 lần/năm và kéo dài đến một tuần. Bất cứ ai cũng có thể bị loét nhưng chúng thường xảy ra ở những người trong độ tuổi từ 10 – 20.
  • Các vết loét phức tạp: Loại này thường ít gặp hơn nhưng tình trạng trở nặng có thể gây viêm cấp, sốt nổi hạch, rối loạn tiêu hóa, cảm giác đau hơn mức bình thường.

Loét nhiệt miêng tuy rằng có thể tự khỏi mà không cần điều trị nhưng nếu bệnh tái phát nhiều lần theo chu kỳ thì rất có thể bạn đã bị viêm loét miệng mạn tính.

Nguyên nhân gây nên tính trạng nhiệt miệng

Theo Tây y, nhiệt miệng là do cơ thể thiếu một số loại vitamin và dưỡng chất, rối loạn nội tiết tố, rối loạn tiêu hóa, nhiễm khuẩn răng miệng,… Còn theo Đông y, nhiệt miệng là do nhiệt độc, ảnh hưởng từ tâm, can, tỳ, vị, thận, ảnh hưởng bởi chế độ ăn uống.

   Nguyên nhân do tác động từ bên ngoài

Có thể liệt kê cụ thể một số lý do bị loét nhiệt miệng như sau:

  • Không may cắn vào má gây tổn thương, dần dần phát triển thành vết loét miệng.
  • Ăn đồ ăn cay nóng, hoặc có nhiều gluten khiến tổn thương vùng niêm mạc miệng.
  • Bị tổn thương trong quá trình vệ sinh răng miệng như: đánh răng mạnh gây xước, sử dụng nước súc miệng hoặc kem đánh răng có chứa sodium lauryl sulfate.
  • Thiếu các loại vitamin như B6, B2, C, thiếu kẽm và acid folic.
  • Stress, căng thẳng mệt mỏi trong thời gian dài.
  • Rối loạn nội tiết tố trong kỳ kinh nguyệt hoặc khi mang thai.

   Nguyên nhân từ các bệnh lý trong cơ thể

Khi mắc một số bệnh sau cũng có thể gây nên loét nhiệt miệng

  • Rối loạn tự miễn dịch Celiac, theo ước tính tỷ lệ mắc bệnh là 1/100.
  • Các bệnh viêm đường ruột, như bệnh Crohn và viêm loét đại tràng
  • Hệ miễn dịch tấn công các tế bào khỏe mạnh trong miệng thay vì mầm bệnh, chẳng hạn như virus và vi khuẩn
  • Bệnh tự miễn Behcet, đây là căn bệnh hiếm gặp tuy nhiên nếu mắc phải sẽ gây viêm toàn thân cả vùng miệng.
  • HIV/AIDS làm ức chế hệ thống miễn dịch

Tuy nhiên những trường hợp này là rất hiếm, đa số chỉ bị nhiệt miệng thông thường, tự khỏi sau vài ngày hoặc sử dụng những biện pháp tự nhiên để thúc đẩy quá trình khỏi bệnh. Tuy nhiên, nếu tình trạng kéo dài sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe và sinh hoạt do vết loét miệng làm ảnh hưởng đến quá trình ăn uống. Chính vì vậy, nếu thấy phương án điều trị tai nhà không hiệu quả thì hãy thăm khám ngay để được tư vấn và điều trị kịp thời.

Triệu chứng và dấu hiệu nhận biết

   Các triệu chứng lở, loét nhiệt miệng là gì ?

Dấu hiệu triệu chứng loét nhiệt miệng
Loét, nhiệt miệng thường xuất hiện một hoặc nhiều vết đau, đốm sưng đỏ phát triển thành vết lở, loét

Người bị nhiệt miệng thường có một số triệu chứng như sau:

  • Người bị loét, nhiệt miệng thường xuất hiện một hoặc nhiều vết đau, đốm sưng đỏ phát triển thành vết lở, loét. Chúng thường nằm ở những vị trí như: Lưỡi, đáy nướu, hàm trên, mặt trong của má, môi
  • Trung tâm vết loét có màu trắng hoặc màu vàng, bao quanh 1 vòng màu đỏ sưng tấy.
  • Kích thước vết loét nhỏ, thường dưới 10mm
  • Vết loét nhiệt miệng có màu xám khi bắt đầu lành

Trong một số trường hợp ít gặp, các biểu hiện nhiệt miệng còn bao gồm: Sốt, khó chịu, hạch bạch huyết sưng.

Bệnh thường biến mất sau 7 – 10 ngày. Tuy nhiên, các vết loét cần từ 1-3 tuần mới có thể lành hoàn toàn. Vết loét sâu, lớn hơn sẽ mất nhiều thời gian để chữa lành hơn.

   Biến chứng

Nếu không điều trị nhiệt miệng nhanh chóng, bạn có thể gặp các vấn đề nghiêm trọng như:

  • Ăn uống, giao tiếp khó chịu hơn
  • Cơ thể mệt mỏi, có thể kèm sốt
  • Vết loét lan ra ngoài miệng
  • Viêm mô tế bào

Hãy liên hệ với bác sĩ ngay nếu các phương án điều trị tại nhà không hiệu quả, tình trạng đau, khó chịu trở nên nặng hơn. Bởi nhiễm trùng do vi khuẩn có thể lây lan và tạo ra các mối nguy hại nghiêm trọng hơn. Vì vậy, điều quan trọng là phải phát hiện và điều trị nhiệt miệng kịp thời và hiệu quả.

Điều trị nhiệt miệng như thế nào ?

“Điều trị loét nhiệt miệng như thế nào đạt hiệu quả cao ?” là thắc mắc của không ít người. Hầu hết người bệnh loay hoay không biết phải làm sao để hết nhiệt miệng, giảm triệu chứng đau rát khó chịu ở miệng.

Đối với các vết loét nhiệt miệng nhỏ, xuất hiện 1 – 2 nốt, người bệnh không cần phải điều trị nhiệt miệng vì chúng sẽ tự khỏi sau 1-2 tuần. Tuy nhiên đối với trường hợp bị nhiệt miệng nặng, nhiều vết loét lớn, sâu, tình trạng dai dẳng hoặc đau bất thường thì cần phải được điều trị y tế.

Các cách chữa nhiệt miệng hiệu quả gồm:

  • Sử dụng nước súc miệng chứa steroid dexamethasone hoặc capocaine để giảm đau, kháng viêm
  • Dùng thuốc bôi nhiệt miệng (benzocaine, fluocinonide, hydrogen peroxide…) để giảm đau, đồng thời đẩy nhanh tốc độ làm lành vết loét.
  • Dùng dung dịch Xịt keo ong kháng khuẩn, giảm viêm sưng, thúc đẩy quá trình lành vết thương, vết loét.
  • Uống thuốc trị bệnh nhiệt miệng theo toa khi vết loét trở nặng
  • Đốt vết loét, nhiệt miệng
  • Bổ sung chất dinh dưỡng (axit folic, vitamin B6, B12 hoặc kẽm…)

Cách phòng ngừa nhiệt miệng là gì ?

Cách tốt nhất để phòng ngừa bệnh là hạn chế tối đa các yếu tố gây bệnh, một số biện pháp có thể áp dụng như sau:

  • Vệ sinh răng miệng thường xuyên và đúng cách, vừa ngăn ngừa vi khuẩn xâm nhập và phát triển, vừa tránh làm tổn thương niêm mạc miệng, lợi.
  • Duy trì chế độ sinh hoạt khoa học, chế độ nghỉ ngơi hợp lý, thường xuyên tập luyện thể thao để giảm căng thẳng
  • Chế độ ăn uống đủ chất, hạn chế ăn đồ ăn cay nóng, đồ gây nóng trong, hạn chế các loại trái cây có tính axit như dứa, bưởi, cam.

Bài viết liên quan

Sản phẩm khuyên dùng