Cách trị ho khan tại nhà hiệu quả được chuyên gia khuyến nghị

Ho khan là một bệnh lý đường hô hấp thường gặp, là hiện tượng cơn ho không bật được đờm hay dịch đường hô hấp ra khỏi đường thở. Ho khan có nhiều mức độ, có thể ho ít hoặc ho nhiều, đôi khi ho rũ rượi khiến người bệnh rất khó chịu. Vậy cách trị ho khan tại nhà hiệu quả là gì ?

Ho khan là gì ?

Ho khan là hiện tượng cơn ho không bật được đờm hay dịch đường hô hấp ra khỏi đường thở. Ho khan có nhiều mức độ, có thể ho ít hoặc ho nhiều, đôi khi ho rũ rượi khiến người bệnh rất khó chịu.

Ho khan không những rất lâu hết mà còn kèm theo nhiều triệu chứng khó chịu khác. Cụ thể, người bệnh ho khan thường sẽ cảm thấy ngứa họng, ăn nuốt không ngon miệng, dễ bị ho đặc biệt là khi cơ thể bị lạnh. Buổi đêm được xem là khoảng thời gian tồi tệ nhất cho những ai mắc bệnh ho khan.

Cách trị ho khan là gì
Ho khan có nhiều mức độ, có thể ho ít hoặc ho nhiều, đôi khi ho rũ rượi khiến người bệnh rất khó chịu

Đó là khi nhiệt độ xuống thấp khiến cơ thể bị lạnh, dẫn đến tình trạng ngứa trong cổ họng. Người bệnh đặc biệt là người già và trẻ nhỏ sẽ cảm thấy khó chịu và ho liên tục, ảnh hưởng đến giấc ngủ cũng như là chất lượng của giấc ngủ. Ho khan nếu diễn ra trong khoảng thời gian dài sẽ gây ra đau họng, khàn tiếng và thậm chí là mất giọng nếu không có cách trị ho hiệu quả.

Ho khan cần được điều trị dứt điểm và triệt để ngay từ khi mới bắt đầu phát hiện bệnh, do có thể chuyển biến nặng hơn theo thời gian, cụ thể người bệnh sẽ mắc phải bệnh viêm thanh quản, nhiễm trùng tai và thậm chí là ung thư vòm họng nếu không được điều trị kịp thời và nhanh chóng.

Các triệu chứng ho khan là gì ?

Ho khan có thể chỉ là tình trạng bệnh lý thông thường nhưng cũng có thể là dấu hiệu nhận biết những căn bệnh nguy hiểm, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của bạn và gia đình.

Để nhận biết và không nhầm lẫn ho khan với các bệnh lý khác, bạn cần phải biết rõ triệu chứng của căn bệnh này. Người bị ho khan thường sẽ xuất hiện những triệu chứng dưới đây, mức độ có thể tăng dần theo thời gian.

  • Thường xuyên mệt mỏi.
  • Đau đầu.
  • Thở khò khè, khó thở.
  • Khàn tiếng.
  • Ngứa ngáy mũi.
  • Cổng họng đau rát, ngứa liên tục.
  • Ớn lạnh.
  • Buồn nôn, mắc ói.
  • Nhiều trường hợp sốt khoảng 38oC đến 40oC.
  • Ra mồ hôi trộm.
  • Bụng và ngực có cảm giác bị đau tức, đặc biệt là khi cơn ho xuất hiện.

Nguyên nhân ho khan

Theo các bác sĩ, có rất nhiều nguyên nhân có thể dẫn đến tình trạng ho khan, có thể đến từ các yếu tố tác động từ bên ngoài, nhưng cũng có thể là biểu hiện của một bệnh lý nào đó trong cơ thể. Dưới đây là một vài nguyên nhân mà các bạn có thể tham khảo.

  • Cảm cúm, cảm lạnh

Khi bạn bị nhiễm một hay nhiều loại virus gây cảm cúm, cảm lạnh, các triệu chứng ngắn thường kéo dài dưới một tuần. Tuy nhiên, không ít trường hợp, bạn bị ho khan kéo dài (có thể lên đến hai tháng) sau khi các triệu chứng khác đã cải thiện.

  • Viêm mũi dị ứng, viêm xoang

Viêm mũi dị ứng, viêm xoang là một trong những nguyên nhân thường gặp nhất dẫn đến bệnh ho khan. Cụ thể, dịch nhầy tiết ra từ xoang mũi chảy ngược xuống họng gây kích ứng vùng họng và ho khan.

  • Viêm thanh quản

Viêm thanh quản cũng là nguyên nhân mà người bệnh nên lưu ý. Cụ thể, những ai bị viêm thanh quản thường sẽ có nguy cơ mắc bệnh ho khan nhiều hơn người bình thường. Thanh quản bị viêm nhiễm sẽ dễ gây ra cảm giác ngứa, rát và ho khan liên tục.

  • Trào ngược dạ dày

Đây là một biểu hiện của bệnh dạ dày. Cụ thể, khi dịch vị dạ dày tiết ra bị trào ngược lên vòm họng sẽ gây kích ứng vùng họng, tạo ra cảm giác nóng, ngứa tại khu vực này. Người bệnh thường bị ho khi tình trạng này xảy ra và lâu dần sẽ thành ho khan.

  • Hút thuốc lá

Người hút thuốc lá sẽ thường xuyên gặp tình trạng ho khan, ho lâu ngày. Bởi khói thuốc lá khi hút sẽ xâm nhập qua đường thanh quản và phổi làm cho phổi bị yếu đi, vùng niêm mạc họng thường xuyên bị kích thích và tổn thương. Điều này dẫn đến ho khan liên tục và kéo dài từ mức độ nhẹ đến nặng.

  • Môi trường ô nhiễm

Có nhiều chất trong không khí có thể gây kích ứng đường thở như: khói bụi, ô nhiễm, nấm mốc, phấn hoa hay các loại hóa chất. Các hạt hóa học, chẳng hạn như sulfur dioxide hoặc nitric oxide, cũng có thể gây ho. Ngay cả không khí sạch mà quá khô hoặc quá lạnh cũng có thể gây ho khan cho một số người.

  • Suy tim

Suy tim xảy ra khi cơ tim không bơm máu như bình thường. Bệnh phổ biến hơn ở những người mắc các bệnh như bệnh động mạch vành và huyết áp cao, có thể làm giảm khả năng tim bơm máu. Ho khan dai dẳng là một triệu chứng của suy tim. Tuy nhiên, bệnh cũng có thể gây ho tạo ra chất nhầy có màu trắng hoặc hồng.

  • Ung thư phổi

Mặc dù rất hiếm, nhưng đôi khi ho khan liên tục có thể là dấu hiệu của ung thư phổi. Một cơn ho liên quan đến ung thư phổi thường không biến mất và có thể thay đổi theo thời gian. Ví dụ như cơn ho có thể trở nên đau hơn hoặc có âm thanh khác. Các triệu chứng ung thư phổi khác bao gồm: Ho ra máu, khó thở, đau ngực, thở khò khè, khàn tiếng, giảm cân không chủ ý.

Người bệnh nếu muốn điều trị dứt điểm ho khan cần phải tìm hiểu thật kỹ những nguyên nhân để có hướng phòng ngừa và điều trị kịp thời, hiệu quả.

Khi nào bạn nên đến gặp bác sĩ ?

Nếu tình trạng ho khan trở nên nghiêm trọng, xuất hiện máu hoặc chất nhầy màu xanh lá, bạn nên đi gặp bác sĩ để được kiểm tra tình trạng sức khỏe và có biện pháp can thiệp kịp thời.

Bạn cũng nên đến gặp bác sĩ nếu triệu chứng ho không có đờm xảy ra cùng với bất kỳ triệu chứng nào sau đây:

  • Thở khò khè
  • Cảm giác có gì đó bị mắc kẹt trong cổ họng
  • Khó thở
  • Khó nuốt

Các cách làm giảm triệu chứng ho khan

Ho khan gây ra không ít phiến toái cùng các triệu chứng khó chịu khác, đặc biệt tình trạng ho lâu ngày khiến người bệnh mệt mỏi và kiệt sức. Chính vì vậy, cần áp dụng các cách làm giảm triệu chứng ho khan hiệu quả để nhanh chóng cải thiện tình trạng bệnh tốt hơn. Sau đây là những cách làm được chuyên gia khuyến nghị.

  • Uống đủ nước, đặc biệt là nước ấm giúp giữ ẩm cổ họng, ngăn ngừa các kích ứng có thể xảy ra. Đồng thời, bổ sung nhiều nước giúp làm loãng dịch nhầy, ngăn ngừa tình trạng chảy dịch nhầy xuống họng ở người bệnh viêm mũi dị ứng, viêm xoang.
  • Bổ sung vitamin C, vitamin C giúp tăng cường miễn dịch, nâng cao sức đề kháng và chống lại các loại virus thông thường. Bạn có thể cung cấp lượng vitamin C từ các loại rau, củ, quả hàng ngày trong các bữa ăn như súp lơ xanh, cà chua, lựu, bưởi…
  • Dùng kẹo ngậm ho. Viên ngậm trị ho chứa các thành phần như mật ong, tinh dầu bạc hà và khuynh diệp, có thể làm giảm kích ứng và giảm ho.
  • Kê đầu cao khi nằm. Nâng đầu cao khi ngủ có thể giúp giảm các triệu chứng chảy dịch mũi sau và bệnh trào ngược dạ dày thực quản.
  • Hãy nghỉ ngơi điều độ và thích hợp giúp tâm trạng thoải mái hơn. Đối với những người ho khan do tác động từ môi trường làm việc gây ra thì việc nghỉ ngơi sẽ giúp cho hệ hô hấp của bạn cũng sẽ được nghỉ ngơi, tránh tình trạng vùng họng liên tục bị kích thích gây ngứa, đau rát, sưng tấy họng.

Cách trị ho khan thông thường

   Cách trị ho khan bằng thuốc Tây

Thông thường, để chấm dứt triệu chứng ho khan người bệnh có thể sử dụng các loại thuốc uống, viên ngậm, siro chữa ho khan với các thành phần giúp giảm đau, kháng khuẩn, kháng viêm như: Acodine, Nortussin,  Atussin, Codepect, Decolsin.

Việc dùng thuốc Tây chữa ho khan là cần thiết trong trường hợp khẩn cấp, tuy nhiên theo thống kê của Bộ Y tế, tình trạng bệnh nhân tự ý sử dụng kháng sinh trị ho khan ở nước ta hiện nay rất phổ biến.

Trị ho khan bằng thuốc tây y
Người bệnh thường tự chuẩn đoán và tự ý sử dụng thuốc kháng sinh trị ho

Theo PGS.BS Nguyễn Trọng Nghĩa (nguyên giảng viên ĐH y dược Tp Hồ Chí Minh) cho biết:

“Việc sử dụng kháng sinh trị ho khan chỉ phù hợp khi nguyên nhân ho khan là do vi khuẩn, virus gây nên. Còn với trường hợp khác việc dùng thuốc kháng sinh là không tác dụng, nếu lạm dụng sẽ khiến cơ thể người bệnh kháng lại các loại kháng sinh, gây khó khăn cho việc điều trị ho khan sau này.”

   Cách trị ho khan an toàn, hiệu quả tại nhà

Các bài thuốc trị ho, ho khan từ dân gian được truyền lại nhiều đời nay, chúng có rất nhiều công dụng trong việc điều trị và làm giảm triệu chứng ho khan, giúp giảm những cơn ho khan nhanh chóng.

  • Cách trị ho khan bằng mật ong

Mật ong là lựa chọn hàng đầu trong các bài thuốc trị ho được đa số mọi người áp dụng. Nghiên cứu khoa học đã chỉ ra, mật ong cho khả năng ức chế cơn ho hiệu quả giống như loại kháng sinh chứa dextromethorphan.

Trị ho khan ngứa họng bằng mật ong
Mật ong là lựa chọn hàng đầu trong các bài thuốc trị ho

Người bị ho sử dụng mật ong sẽ giúp làm dịu các cơn ho tức thì. Bởi lẽ mật ong làm giảm sự kích thích màng nhầy cổ họng, từ đó hình thành lớp màng bảo vệ tự nhiên.

Mỗi khi bị ho, ngời bệnh hãy ăn 1 thìa mật ong nguyên chất. Hoặc pha  2 – 3 thìa mật ong với cốc nước ấm, khuấy đều lên rồi uống. Đảm bảo cơn ho sẽ giảm nhanh tức thì.

Những cơn ho khan thường xuyên kéo dài nhiều ngày mặc dù đã áp dụng những cách chữa ho bên trên mà không khỏi hoàn toàn. Bạn nên gặp lại bác sĩ để đưa ra những phương án thích hợp nhằm đẩy lục những cơn ho khó chịu gây ra.

  • Gừng tươi trị ho, giải cảm

Gừng (khương sinh) có tính ấm nóng có tác dụng làm dịu cổ họng nhanh, ngăn ngừa các cơn ho hiệu quả.

Cách trị ho bằng nước gừng ấm
Trà gừng mật ong có tác dụng làm dịu cổ họng nhanh, ngăn ngừa các cơn ho hiệu quả

Gừng tươi rửa sạch, thái lát rồi nhai trực tiếp gừng tươi, nuốt từ từ mỗi khi cơn ho hỏi thăm là cách làm đơn giản nhất.

Người bệnh cũng có thể làm trà gừng trị ho, cho gừng tươi, mật ong vào cốc nước nóng, khuấy đều, đợi nguội bớt rồi uống. Uống 3 – 4 lần mỗi ngày giúp giữ ẩm vùng họng, giải cảm, thanh lọc cơ thể.

Hoặc kết hợp gừng tươi và đường phèn. Gừng tươi rửa sạch, thái sợi nhỏ hoặc đập dập/giã nát. Thêm đường phèn vào rồi mang hấp cách thủy trong khoảng 15 phút là được. Ngậm hỗn hợp này rồi nuốt từ từ 2 – 3 lần mỗi ngày. Sau 2 – 3 ngày các cơn ho giảm dần và biến mất.

  • Tỏi – Thuốc trị ho tốt nhất cho người lớn

Tỏi có tác dụng kháng viêm, kháng khuẩn là loại kháng sinh tự nhiên cực mạnh làm giảm các cơn ho tức thì.

Tỏi có tính ấm, vị cay nồng với tác dụng sát trùng và tăng cường sức đề kháng cho cơ thể
Tỏi có tính ấm, vị cay nồng với tác dụng sát trùng và tăng cường sức đề kháng cho cơ thể

Cho 4 tép tỏi đã bóc sạch vỏ trắng vào 400ml nước rồi đun sôi. Thêm 1 thìa mật ong nguyên chất vào. Dùng hỗn hợp này để uống. Mỗi ngày uống 3 lần đến khi các cơn ho biến mất hoàn toàn.

Người lớn có thể thêm tỏi vào các món ăn hàng ngày hoặc nhai trực tiếp tỏi sống khi bị cảm, ho.

  • Cách trị ho khan đơn giản từ muối

Muối có tác dụng kháng khuẩn, tiêu diệt vi khuẩn có hại, giúp cổ họng sạch sẽ. Kết hợp muối và gừng sẽ tạo thành bài thuốc chữa ho cho người lớn vô cùng đơn giản và hiệu quả.

Muối trị ho ho khan lâu ngày
Muối có tác dụng sát khuẩn, tiêu diệt vi khuẩn có hại, là cách trị ho đơn giản, nhưng cũng rất hiệu quả

Gừng tươi rửa sạch, gọt bỏ vỏ rồi đem giã nát. Thêm lượng muối biển sạch vừa đủ vào. Thêm nước vào rồi đun nhỏ lửa đến khi lượng nước bằng 1/2 so với ban đầu là được. Chắt lấy nước, để nguội bớt rồi uống hàng ngày.

  • Bạc hà trị ho khan, tiêu đờm

Bạc hà tươi hoặc tinh dầu bạc hà có tác dụng mát họng, tiêu đờm, thông mũi họng, làm loãng đờm nhầy, dịu nhẹ cổ họng. Chính vì thế, một trong những cách trị ho ở người lớn hiệu quả là dùng bạc hà.

Bạc hà kết hợp cùng mật ong có tác dụng làm dịu họng, tiêu đờm, thông mũi họng
Bạc hà kết hợp cùng mật ong có tác dụng làm dịu họng, tiêu đờm, thông mũi họng

Dùng 1 cốc nước nóng thêm lá bạc hà tươi và mật ong vào hãm trong khoảng 15 phút, sau đó thêm mật ong nguyên chất vào khuấy đều rồi uống.

Hoặc có thể nhỏ 2 – 3 giọt tinh dầu bạc hà vào chậu nước ấm, nhúng khăn sạch vào quấn lên đầu cơn ho cũng sẽ được đẩy lùi.

Bài viết liên quan

Sản phẩm khuyên dùng